حقوق بشر و میثاق های آن

ملاحسنی

بایگانی

سید محسن سمیعی                                             بخش دوم

بخش دوم سخنان دکتر روحاني

سوال يكي از اعضاي شورا: آيا تمام اين همكاري‌هاي آن‌ها كم يا زياد در برابر توقف چرخه سوخت است يا خير؟

روحاني: اروپا مي گويد كه من وارد اين معامله با شما مي شوم به شرط اينكه شما امروز كه فعاليت غني سازي را تعليق كنيد اين تعليق ادامه پيدا كند آن‌ها كلمه نامشخص infinitive را اين دفعه حذف كرده اند اين هم به اين خاطر بود كه ما راجع به آن شبهه داشتيم به هر حال چيزهايي كه ما نسبت به آنها خيلي حساس بوديم در اين طرح اصلاح كرده اند آن‌ها مي گويند ايران طبق قطعنامه ماه سپتامبر تعليق را آغاز كند و اين تعليق در دوره مذاكره ادامه پيدا مي كند. يعني تا هرزماني كه ما با يكديگر مذاكره مي كنيم تا به توافق برسيم اين تعلق ادامه پيدا كند. ما به آن‌ها گفتيم اشكالي ندارد و ما تا دوره مذاكره تعليق مي كنيم ولي دوره مذاكره 2 ماه مي باشد. آن‌ها گفتند 2 ماه امكان پذير نيست. براي اينكه بسياري از اين طرح هاي كه با شما داريم را بايد بحث كنيم تا به توافق برسيم و بعد بايد آن‌ها را به كشورهاي خود ببريم و بعضي از آن‌ها را حتي در پارلمان هاي خود به تصويب برسانيم اين مسايل با 2 ماه حل نمي شود ما مي گفتيم 2 ماه و آن‌ها گفتند 2 سال. البته آن‌ها گفتند اين 2 سالي كه ما گفتيم يك مدت دقيقي نيست به اين دليل كه شما 2 ماه گفتيد ما هم گفتيم 2 سال. ولي مي توانيم با يكديگر بحث كنيم و فكر مي كنيم بتوانيم براي اين دوره اي به يك توافقي بر سيم.

سوال يكي از اعضاي شورا: آيا يك سال مورد قبول است؟

روحاني: ما كمتر از يك سال مي خواهيم . ما اميدواريم بر سر اين موضوع در كمتر از يك سال به توافق برسيم اگر آن‌ها حسن نيت داشته باشند. آن‌ها مي گويند فعاليت خود را تعليق كنيد بنابراين بحث توقف نيست آن‌ها مي گويند در دوران تعليق و در مذاكرات يكي از موارد مهم مذاكره بين ما و شما اين است كه چگونه غني سازي كنيد كه توام با اطمينان لازم باشد كه در پي سلاح نيستند يعني وقتي شما به 5/3% رسيديد ما چگونه مطمئن شويم كه شما از اين 5/3 به سطح بالاتري نمي رويد بنابراين اين موضوع بحث اصلي ما با اروپا خواهد بود البته ممكن است ما به تنهايي با اروپا به نتيجه نرسيم و اگر با اروپا وارد اين پروسه شديم ناچاريم كه ديگران نيز به كمك ما بيايند.

ما راي گرفتن كمك با روس‌ها مواردي را تست كرديم ولي متاسفانه تاكنون نتيجه، مطلوب نبوده است. آن‌ها مي گويند شما مي توانيد چرخه سوخت داشته باشيد ولي به اين صورت نمي شود كه هم چرخه سوخت داشته باشيد و هم بتوانيد اعتماد ايجاد كنيد. خود اصرار بر داشتن چرخه سوخت يعني بي اعتمادي. ما با وزير خارجه روسيه درجلسه اي كه دو ساعت و نيم به طول انجاميد به توافقاتي رسيديم. در آخر جلسه وقتي خواستم جمع بندي كنم، فوري از حرف خودش برگشت و گفت بله اين موارد را توافق كرديم ولي بايد اين مطالب را با رئيس جمهور مطرح كنيم و از ايشان اجازه بگيريم ضمن اينكه با تيم كارشناسي هم بايد مشورت شود. بعدا تيم كارشناسي را كه به تهران فرستادند توافقات را قبول نكردند و گفتند امكان پذير نيست. با روس‌ها كاركردن خيلي سخت است و شايد كاركردن با چيني ها يك مقدار آسان تر باشد. يعني حساسيتي كه روس‌ها روي ما دارند چين در آن حد حساسيت ندارد. چين به ما قول نداده است كه در اين زمينه كاري بكند ولي نسبتا نرم تر است. البته وزير خارجه چين هفته آينده به تهران مي آيد بايد ديد در مذاكره با وي در تهران به چه مفاهيمي مي رسيم.

برخي از كشورها با ما همكاري خوبي دارند مثل آفريقاي جنوبي، ما با آفريقاي جنوبي در حال مذاكره هستيم دليل آن هم اين استكه آفريقاي جنوبي هم در آينده قصد دارد چرخه سوخت را راه اندازي كند و لذا نمي خواهد معضلاتي ايجاد شود كه براي آينده آن‌ها مشكلاتي رابه وجود آورد مثلا برزيل تا حدي آماده است كه با ما همكاري كند به دليل اينكه برزيل چرخه سوخت خود را شروع كرده است و نمي خواهد مقرراتي وضع شود كه براي آن‌ها هم مشكل زا باشد.

در مجموع فكر مي كنيم با يك سري از كشورهاي ديگر بايد به يك طرح ديگري برسيم كه طبق آن طرح و فرمول ،‌آن‌ها سراغ اروپايي ها بروند يعني فقط ما و اروپا نباشيم . از يك طرف ما و چند كشور باشيم و طرف مقابل هم اروپا باشد . شايد از اين طريق بتوانيم با اروپايي ها به تفاهم و نقطه مطلوبي برسيم. اگر هم نرسيديم چند ماه با اروپايي ها مذاكره مي كنيم و در نهايت به وضع امروز خودمان مي رسيم. حداقل محصول كار اين خواهد بود كه شوراي امنيت را به تعويق مي اندازيم اگر قرار بود كه در ماه نوامبر به شوراي امنيت برويم حداقل براي يك سال ديگر اين مسئله را به تعويق مي اندازيم و نسبت به افكار عمومي هم اتمام حجتي كرده ايم و در اين فرصت فن‌آوري راكامل تر مي كنيم و از لحاظ حقوقي مسائل‌مان را با آژانس حل و فصل مي كنيم.

البته ما از سال گذشته كه شوراي امنيت را به تعويق انداختيم خيلي منفعت برديم به خاطر اينكه سال گذشته اصلا آمادگي براي شرايط شوراي امنيت را نداشتيم اما از سال گذشته تا به حال جلسات فراواني با بخش اقتصادي ، امنيتي و سياسي برگزار كرديم در واقع الان خودمان را نسبت به سال گذشته براي شوراي امنيت خيلي آماده تر كرده ايم چون در ماه هاي گذشته طرح هاي مورد نياز را آماده كرديم بنابراين فكر مي كنيم هنوز هم نمي توانيم بگوييم فرض شوراي امنيت صددرصد منتفي است.

اگر مذاكرات خود را با اروپا شروع كنيم و با ديگر كشورها هم همكاري كنيم و همه ظرفيت كشور را به ميدان بياوريم يعني از كل ظرفيت اقتصادي و سياسي كشور استفاده كنيم ، اميد موفقيت كم نيست. مثلا اگر قرار باشد كشوري در اين پرونده به ما كمك كند ما هم بايد پروژه هاي مهم را به آن كشور واگذار كنيم نه اينكه پروژه ها را به كره جنوبي بدهيم و توقع كمك سياسي از ديگران داشته باشيم اگر قرار باشد كشوري با ما همكاري كند بايد در زمينه اقتصادي همكاري را با آن كشور گسترش دهيم . دولت اعلام آمادگي مي كند كه وارد يك همكاري در اين زمينه شويد و پتانسيل هاي اقتصادي را به كار بگيريد و در نتيجه كشورهاي ديگر را به ميدان بياوريم ولي در مقام اجرا هنوز توفيقي نداشته ايم.

نقطه ديگري هم مورد نظر ماست و آن اينكه ما نمي خواهيم به خاطر عدم اجراي قطعنامه شوراي حكام به شوراي امنيت برويم . يعني به گونه شود كه قطعنامه اي با اجماع تصويب گردد و ما نسبت به آن قطعنامه تخلف كنيم و به خاطر اين تخلف به شوراي امنيت برويم اين مسله توجيه حقوقي دارد البته توجيه آن قوي نيست كه ايران به دليل اينكه زير بار مصوبات شوراي حكام و آژانس نمي رود پس بايد پرونده به مرجع بالاتر برود تا ما بتوانيم بر ايران فشار وارد كنيم اگر ما نسبت به وظايف پادماني تخلف نداشته باشيم و آن را اجرا كنيم ولي درمعامله با اروپا و در مذاكرات سياسي موضوع به شكست بيانجامد و به خاطر شكست مذاكرات سياسي به شوراي امنيت برويم شرايط متفاوت خواهد